|
- CHƯƠNG IV. NHỮNG
CHỦ-NGHĨA PHẢN-ĐỐI LẠI LÝ-THUYẾT DÂN-CHỦ VÀ LÝ-THUYẾT XÃ-HỘI
:CHỦ-NGHĨA PHÁT-XÍT VÀ CHỦ-NGHĨA QUỐC-XÃ
Trong khi người Á-Châu vẫn trung-thành với
tư-tưởng thần-quyền và nền lý-luận siêu-hình, từ thế-kỷ thứ 17 trở đi,
người Âu-châu đã hướng đến lý-tưởng nhơn-quyền và những khoa-học
thực-nghiệm. Do xu-hướng mới này, trong mấy thế-kỷ gần đây, những
dân-tộc Âu-châu đã bị lôi kéo vào một phong-trào biến-động không ngừng
làm xáo trộn cả đời sống xã-hội của họ.
Dẫn đầu trong cuộc thay cũ đổi mới này, là người Anh. Chính họ đã nêu
ra trước tiên tư-tưởng dân-chủ tôn-trọng sự tự-do cá-nhơn của người.
Chính họ đã đi tiên-phong trong công việc đả phá quyền chuyên-chế của
nhà vua và thi-hành chế-độ đại-nghị. Nhưng nhờ những điều-kiện đặc-biệt
thuận-tiện, cũng như nhờ những đức-tánh hiếm có của họ, người Anh đã
đạt được một thế quân-bình cần-thiết cho sự tiến-hóa thuận-lợi của
quốc-gia.
Tuy cũng phải chịu những họa-hại của chế-độ tự-do,trải qua những cuộc
khủng-hoảng kinh-tế, chứng-kiến việc tư-bản bóc lột vô-sản, nước Anh đã
giải-quyết được những vấn-đề xã-hội của mình một cách êm thắm và
dung-hòa được xu-hướng canh-tân với xu-hướng bảo-thủ. Tinh-thần ái-quốc
của họ vẫn còn nguyên vẹn và sự hùng-cường của quốc-gia họ đã giúp cho
họ nhiều phương-tiện để nâng cao đời sống chung lên, làm dịu bớt
tánh-cách cay nghiệt của chế-độ tư-bản.
Người Pháp đã nối chân người Anh trên con đường cách-mạng dân-chủ. Sự
nóng nảy quá-khích của họ làm cho cuộc tranh-đấu họ đeo đuổi có một
tánh-cách mãnh-liệt. Hai phái bảo-thủ và canh-tân đã cương-quyết đương
đầu nhau đến kỳ cùng. Do đó, người Pháp đã phải phí rất nhiều thì giờ
và xương máu mới đặt được một nền tảng vững chắc cho chế-độ đại-nghị ở
nước họ. Nhưng chế-độ này không phải nhờ đó mà hoàn-mỹ hơn chế-độ Anh.
Những lưu-tệ của chánh-sách dân-chủ tự-do đã hiện ra ở Pháp rõ ràng hơn
ở Anh. Cuộc xung-đột tư-tưởng và quyền-lợi cũng mãnh-liệt hơn. Do đó,
nước Pháp bị suy yếu nhiều hơn nước Anh.
Tuy-nhiên, nhờ chánh-sách thuộc-địa, nước Pháp cũng có nhièu
phương-tiện để giải-quyết những vấn-đề xã-hội. Bởi đó, cuộc xung-đột
giữa lý-thuyết dân-chủ và lý-thuyết xã-hội trên đất Pháp có mãnh-liệt,
nhưng vẫn chưa đến nỗi đưa đến sự hỗn-loạn. Sự phản-ứng của những
tổ-chức hữu-phái thiên về kỷ-luật quốc-gia cũng có gây những phong-trào
chống chọi lại chế-độ cộng-hòa, nhưng nói một cách khái-quát, những
phong-trào này không đủ sức đánh đổ xu-hướng yêu chuộng tự-do của
dân-tộc Pháp. Nhờ đó, chế-độ cộng-hòa vẫn còn đứng vững, tuy nước Pháp
có kém lần thế-lực trên trường quốc-tế.
Muốn đọc thêm..
Xin bấm vào đây để tải xuống
Chương 4 - Quyển 1 ( dạng .doc ) để đọc - 341 Ko -
dạng ZiP -72Ko -
|
|